Oxidative stress and cell death

Abstract

Razliciti poticaji iz okoline mogu utjecati na preživljavanje i umiranje stanica u organizmu. Reaktivni produkti kisika predstavljaju jednu od najjacih i najcescih prijetnji za sve žive organizme. Reaktivni spojevi kisika, poput superoksidnog radikala, vodikovog peroksida, hidroksilnog radikala i peroksidnog radikala, mogu se nakupljati unutar stanice usljed normalnih metabolickih procesa te razlicitih toksicnih procesa. Ti spojevi mogu poremetiti prirodne antioksidativne obrambene sustave, sto rezultira ostecenjem svih glavnih skupina bioloskih makromolekula, poput nukleinskih kiselina, proteina, ugljikohidrata i lipida. Oksidativni stres se definira kao poremecaj u ravnoteži između prooksidansa i antioksidansa, sto dovodi do potencijalnog ostecenja stanice. Smatra se da je oksidativni stres jedan od uzrocnika brojnih bioloskih i patoloskih procesa poput starenja, upale, karcinogeneze, ishemije-reperfuzije, kao i citavog niza oboljenja poput dijabetesa, ateroskleroze i/ili neurodegenerativnih bolesti. Ovaj revijalni prikaz opisuje djelovanje reaktivnih kisikovih cestica na molekule koje imaju važnu ulogu u preživljavanju i/ili umiranju stanica.